علائم و درمان بیماری برونشکتازی

بیماری برونشکتازی یکی از انواع بیماری‌های ریوی است که لوله‌های‌ نایژه‌ای فرد به‌ طور مزمن‌ بسته‌ و ترشحات‌ ضخیم‌ در آنها جمع‌ می‌شود.

نبض ما– گردآوری

ھوا از طريق يك سري از لوله ھاي شاخه اي به نام نايژك يا(برونش ھا) به درون ريه ھا وارد مي گردد. اين لوله ھا حاوي غده ھاي بسيار ريزي است كه ترشحات مخاطي توليد مي كنند. اين ترشحات مخاطي در مرطوب نگھداشتن لوله ھا و گرفتن گرد و غبار و ميكروب ھواي تنفسي به ما كمك مي كنند.

ديواره ھاي داخلي برونش ھا با مژك ھايي پوشيده شده اند كه اين ذرات خارجي را ھمراه با ترشحات مخاطي به جريان مي اندازد و از راه حلق به بيرون مي رانند. اگر لوله ھاي برونش آسيب ببينند، ديگر نمي توانند خود را تميز نگھدارند و در نتيجه ترشحات مخاطي در ديواره لوله ھا انباشته مي شوند و به لوله ھاي مجاور سرريز مي شوند.

برونشیت

بدين ترتيب نايژكھا مستعد بروز عفونت توسط باكتريھا مي گردند كه متعاقبا اين التھاب سبب ضايعاتي در آنھا مي شود كه برونشكتازي ناميده مي شود. بیماری برونشکتازی نشان دهنده آسیب دائمی به بافت ریه است، اغلب منجر به فیبروز ریه می شود. اختلالات نقص ایمنی که خطر ابتلا به عفونت های ریوی را افزایش می دهد همچنین احتمال بیماری برونشکتازی را بالا می برد.

علايم بیماری برونشکتازی

شايع ترين علامت بیماری برونشکتازی سرفه ھمراه با خلط(اغلب به مقدار زياد و ھر روزه) است كه خسته كننده بوده و از نظر اجتماعي براي بيمار ايجاد مشكل مي نمايد. گاه خستگي به حدي است كه قدرت تمركز را از بين مي برد. اكثرا اين علائم بيمار به سيگار نسبت داده مي شود، در حالي كه ٨٠ درصد آنان ھرگز سيگار نكشيده اند و اغلب ٢٠ درصد بقيه ھم سيگار را ترك كرده اند.

٨٠ درصد بيماران داراي علائمي مانند خس خس سينه، تنگي نفس و آب ريزش بيني ھستند و يك سوم ديگر از عفونت مزمن سينوس رنج مي برند. اما علائمي كه كمتر شايع اند عبارتند از: خلط خوني، درد قفسه سينه و درد مفاصل. علائم غير شايع ديگري نيز ھستند كه در صورت وجود بيماري ھاي ھمراه ديده مي شوند مانند اسھال خوني در كوليت اولسروز، علائم روماتوئيد و ناباروري(در مردان كه در بيماري اختلال عمل مژك ھا ديده مي شوند).

عوامل‌ افزايش‌دهنده‌ خطر

  • سيگار كشيدن‌
  • تغذيه‌ نامناسب‌
  • چاقي‌
  • سابقه‌ خانوادگي‌ بيماري‌ سل‌
  • خستگي‌ يا كار زياد
  • قرار گرفتن‌ در معرض‌ مواد آلرژي‌زا
  • هواي‌ سرد و مرطوب‌

تشخيص بیماری برونشکتازی

پزشك در مورد بیماری برونشکتازی كه با علائم سرفه مداوم ھمراه با خلط چركي مراجعه مي كند سه گروه آزمايش را پيشنھاد مي كند: راديوگرافي و سي تي اسكن ريه كه روشي بدون درد است و به منظور تشخيص ابتلا فرد به بيماري و تعيين ميزان پراكندگي و شدت آن انجام مي گيرد. بررسي ھاي آزمايشگاھي شامل آزمايش ظرفيت ھاي ريوي، كشت خلط و آزمايش شمارش سلولھاي خوني.

آزمايشھايي تشخيص علل بیماری برونشکتازی

 تست ھاي خوني، تست تعيين قدرت تميزكنندگي مخاطي در بيني، اندازه گيري سرعت حركت مژكھا و ھمچنين تعيين ميزان املاح موجود در عرق. برونكوسكوپي ممكن است جھت بررسي انسداد احتمالي برونشھا لازم باشد.گاھي اندازه گيري تعداد و قدرت تحرك اسپرم ھا در بيماران مرد ضرورت پيدا مي كند.

تست تستوسترون

درمان بیماری برونشکتازی

درمان بیماری برونشکتازی شامل شش بخش عمده به ترتيب زيرمي باشد: اگر علت زمينه اي جھت عود مجدد برونشكتازي موجود نبوده و برونشكتازي به يك منطقه از ريه(قابل برداشتن بدون اختلال در تنفس) محدود باشد در آن صورت برداشتن قسمت مبتلاي ريه توسط جراحي درمان قطعي محسوب مي شود. علت بیماری برونشکتازی در صورت مشخص شدن بايد درمان گردد.(به عنوان مثال جايگزين آنتي بادي در صورت كمبود) فيزيوتراپي منظم روزانه بيمار به منظور تميز كردن راھھاي ھوايي.

بھبود بخشيدن به جريان ھوا در راھھاي ھوايي(برونش) با استفاده از درمان ضد آسم. درمان عفونت سينوس و بيني و آب ريزش بيني با استفاده از اسپري و قطره ھاي بيني. استفاده از آنتي بيوتيك ھا براي درمان عفونت با فواصل منظم و يا به طور دائم، از طريق استنشاق يا تزريق وريدي. درمان بيماريھاي ديگر ھمراه برونشكتازي براي موثر واقع شدن درمان، بايد بيمار را تحت مراقبت قرار داد تا در صورت پيشرفت بيماري بتوان تغييرات لازم در نحوه درمان به عمل آورد.

برونشکتازی

درمان دارویی بیماری برونشکتازی

آنتي‌بيوتيك‌ ، در صورتي‌ كه‌ عفونت‌ باكتريايي‌ باعث‌ برونشكتازي‌ شده‌ باشد، يا موجب‌ بروز ذات‌الريه‌ يا برونشيت‌ حاد شده‌ باشد.

داروهاي‌ گشادكننده‌ نايژه‌ براي‌ گشاد كردن‌ راه‌هاي‌ هوايي‌

اكسپكتورانت‌ براي‌ رقيق‌ و نرم‌ كردن‌ ترشحات‌

رژيم‌ غذايي‌

مايعات‌ بيشتر بنوشيد. روزانه‌ حداقل‌ ۸ ليوان‌ آب‌ بنوشيد. اين‌ كار موجب‌ رقيق‌ شدن‌ ترشحات‌ و آسان‌تر شدن‌ تخليه‌ آنها با سرفه‌ مي‌شود.

  • در اين‌ شرايط‌ به‌ پزشك‌ خود مراجعه‌ نماييد
  • اگر شما يا يكي‌ از اعضاي‌ خانواده‌ تان علايم‌ برونشكتازي‌ را داريد.
اگر پس‌ از تشخيص‌، دچار علايم‌ عفونت‌ ريوي‌ يا برونشيت‌ شده‌ايد.اين علائم شامل:

-اگر شما دچار تب شده ايد.

– اگر خلط‌ خوني‌؛ خلط‌ علي‌رغم‌ درمان‌ ضخيم‌تر شود؛ يا با تخليه‌ وضعيتي‌، رنگ‌، مقدار، يا خصوصيات‌ خلط‌ تغيير يابد.

– اگر درد سينه‌ افزايش‌ يابد.

– اگر تنگي‌ نفس‌ بدون‌ سرفه‌ يا در زمان‌ استراحت‌ رخ‌ دهد.

توصیه متخصصان

کارهایی‌ مانند فریاد زدن‌، خندیدن‌ با صدای‌ بلند، فعالیت‌ شدید و تغییرات‌ ناگهانی‌ دمای‌ محیط‌ موجب‌ بروز حملات‌ سرفه‌ می‌شوند. به همین دلیل افراد باید توجه زیادی به سلامت خود داشته باشند و از انجام بسیاری از کارها اجتناب کنند. همچنین رعایت بهداشت دهان و دندان می‌تواند در بروز انواع بیماری‌های ریوی مانند بیماری برونشکتازی موثر باشد.

 

علائم و درمان بیماری برونشکتازی
5 (100%) 1 رای

ساختمان پزشکان

دکتر حسین نجفی

متخصص قلب و عروق

دکتر فریبا هندسی

متخصص فشارخون

دکتر مجید نجفی

متخصص بیهوشی و درد

دکتر مهرداد فلاح

متخصص دندانپزشکی