علائم سرطان پانکراس یا لوزالمعده

طبق بررسی ها در سال ۲۰۱۲، انواع سرطان پانکراس هفتمین عامل مرگ ناشی از سرطان در جهان است و همچنین سرطان پانکراس پنجمین سرطان کشنده در ایران می باشد.

نبض ما – این سرطان ۶ درصد از کل مرگ و میرهای ناشی از سرطان در جهان را به خود اختصاص می دهد. سرطان پانکراس (لوزالمعده) بیشتر در بین افراد مسن شایع است و بیش از نیمی از موارد ابتلا به این سرطان مربوط به افراد ۷۵ سال به بالا هستند. این سرطان در بین افراد زیر ۴۰ سال چندان شایع نیست.  شیوع سرطان لوزالمعده مردان و زنان به یک میزان می باشد.

پانکراس یا لوزالمعده غده بزرگی است که بخشی از دستگاه گوارش می باشد.این غده در حدود ۱۵ سانتی متر طول دارد و در بالای شکم و زیر معده، در جایی که دنده‌ها به استخوان سینه می‌رسند، قرار دارد. وظایف لوزالمعده به شرح زیر می باشد:

آنزیم‌های گوارشی: این آنزیم‌ها غذا را تجزیه می‌کنند تا به جذب آن کمک کنند.

هورمون‌ها: هورمون‌هایی از قبیل انسولین که به ثابت ماندن سطح قند خون کمک می‌کند.

علائم

در سطوح اولیه سرطان لوزالمعده، وجود تومور در پانکراس عموماً هیچ علائمی را به همراه ندارد و در نتیجه تشخیص آن دشوار است. اولین علائم سرطان پانکراس اغلب شامل موارد زیر هستند:

  • زرد شدن پوست: سرطان که در نزدیکی سر پانکراس (لوزالمعده) شروع می شود، می تواند مجرای صفراوی را مسدود کند و از ورود مواد صفراوی به روده برای تجزیه ی چربی ها و سپس دفع توسط مدفوع جلوگیری کند. در نهایت با تجمع این مواد در بدن، زردی پوست و چشم اتفاق می افتد. هچنین می تواند موجب خارش پوست شود.
  • درد شکم یا کمر: نوک انگشت شست خود را روی بالای شکم درست زیر قفسه ی سینه قرار دهید. سپس در امتداد آن انگشت اشاره تان را مستقیم به طرف ستون فقرات ببرید. مبتلایان به سرطان پانکراس در این قسمت های بدن، احساس درد می کنند. این درد غیر قابل توصیف و آزار دهنده است.
  • ادرار تیره و مدفوع چرب: اگر ادرار تیره باشد (قهوه ای یا رنگی مانند زنگ زدگی)، می تواند نشانه ای از سرطان لوزالمعده به حساب بیاید. این تغییر رنگ به علت وجود مقادیر زیاد بیلی روبین در خون می باشد. نشانه ی دیگر این بیماری، مدفوع چرب و به رنگ خاک رس است که می تواند به علت مسدود شدن مجرای صفراوی ایجاد شود.
  • تهوع و استفراغ: سرطان پانکراس بر روی معده فشار وارد می کند و سبب یک انسداد جزئی می شود. بنابراین موجب خواهد شد که مواد غذایی به سختی وارد معده شوند و در نتیجه تهوع و استفراغ و درد بروز کنند.
  • پانکراتیت (التهاب پانکراس) : هر چند که پانکراتیت می تواند در اثر مصرف الکل، سنگ کیسه صفرا و داروها نیز بروز یابد، اما اگر فرد هیچ کدام از این دلایل را نداشته باشد، باید به سرطان مشکوک شود.
  • بهداشت بد دهان: اگر فرد دچار بوی بد دهان، لق شدن دندان ها و ورم لثه باشد، می توان آن را چیزی فراتر از بهداشت ضعیف دهان دانست. افراد مبتلا به سرطان پانکراس مبتلا به مشکلات دهانی نظیر بیماری های لثه، حفره ی دندانی و در کل سلامت ضعیف دهان و دندان می باشند.
  • تشخیص دیابت نوع دو: تشخیص دیابت نوع دو به این معنا نیست که شما به سرطان لوزالمعده دچار شده اید، بلکه دیابت نوع دو می تواند خطر ابتلا به سرطان پانکراس را افزایش دهد. ۴۰ درصد از مبتلایان به این نوع سرطان قبل از اطلاع از این بیماری شان، دیابت نوع دو در آن ها تشخیص داده شده است. سلول های جزایر لانگرهانس لوزالمعده مسئول تولید انسولین هستند. بنابر این در مراحل اولیه تومور (سرطان) ممکن است لوزالمعده توانایی تولید انسولین را از دست بدهد و باعث بروز دیابت در فرد شود.
  • کاهش بی دلیل وزن: اگر شخص به طور ناگهانی دچار بی اشتهایی و کاهش وزن بدون هیچ تغییری در برنامه غذایی یا ورزش شود، باید با پزشک مشورت نماید. کاهش وزن بی دلیل یکی از شایع ترین علائم سرطان پانکراس است.

عوامل خطر ساز

  • استعمال دخانیات ۳۰ درصد از موارد سرطان به کشیدن سیگار مرتبط است
  • چاقی
  • ورزش نکردن به صورت منظم
  • خوردن میوه و سبزیجات کم
  • خوردن غذاهای سرشار ازچربی
  • مصرف نوشیدنی‌های الکلی
  • ابتلا به دیابت
  • کار کردن با آفت کش ها و مواد شیمیایی
  • داشتن التهاب پانکراس شدید
  • آسیب دیدگی شدید کبد
  • سابقه سرطان در بین اعضای خانواده یا اختلالات ژنتیکی مشخصی که به این نوع سرطان مرتبط است.

تشخیص

اگر فردی علائم سرطان پانکراس را بروز داد، پزشک دستور به انجام یک یا چند آزمایش می دهد. این آزمایش ها شامل آزمایش خون، آزمایش های تصویری مثل سی تی اسکن یا سونوگرافی هستند. این آزمایش ها می توانند وجود توده را در پانکراس و این که آیا قابل جراحی است را نشان دهند.

بیوپسی : گاهی پزشک برای تأیید وجود سرطان پانکراس ، توصیه می کند بیمار، بیوپسی (نمونه برداری) انجام دهد. بیوپسی به این صورت است که نمونۀ کوچکی از توده را بر می دارند و سپس یک متخصص پاتولوژیست ، برای تشخیص و تأیید وجود سرطان، آن را زیر میکروسکوپ بررسی می کند. برای انجام بیوپسی، پزشک برای تعیین دقیق محل توده از سی تی اسکن یا سونوگرافی کمک می گیرد، و پس از آن یک سوزن وارد توده می کند و از بافت نمونه می گیرد.

سرطان لوزالمعده

درمان

– جراحی : اگر سرطان پخش نشده باشد، با عمل جراحی می توان سرطان را درمان کرد. اما سرطان پانکراس وقتی تشخیص داده می شود که سلول های بدخیم پخش شده اند. اگر تومور بیش از اندازه بزرگ باشد، می توان با عمل جراحی آن را بیرون آورد.

– پرتودرمانی : بعد از جراحی، پرتودرمانی نیز کمک به از بین بردن سلول های سرطانی باقیمانده می کند. پرتودرمانی به تسکین درد و مشکلات گوارشی ناشی از توده بزرگ سرطانی کمک می کند.

– شیمی درمانی : هنگامیکه تومور از لوزالمعده خارج شود، شیمی درمانی استفاده می شود. شیمی درمانی، یک درمان خوب برای سرطان هایی است که پخش شده اند.

– شیمی درمانی و پرتودرمانی: هنگامیکه تومور به طور کامل از بین نرفته باشد و هنوز از لوزالمعده خارج نشده باشد، از پرتودرمانی و شیمی درمانی با هم استفاده می کنند.

– ایمونوتراپی (درمان بیولوژیکی): تقویت سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با بیماری ها.

– تسکین دهنده درمان : این تسکین دهنده ها برای کاهش علائم و کنترل درد استفاده می شوند. هدف از این تسکین دهنده ها، بهبود کیفیت زندگی و بهبود روحیه می باشد. استفاده از آنها همراه با سایر درمان های سرطان مفید است.

نبض ما- گردآوری

علائم سرطان پانکراس یا لوزالمعده
5 (100%) 1 رای

ساختمان پزشکان

دکتر حسین نجفی

متخصص قلب و عروق

دکتر محمد جباری

متخصص کلیه و مجاری

دکتر مجید نجفی

متخصص بیهوشی و درد

دکتر مهرداد فلاح

متخصص دندانپزشکی